عبد الحسين شهيدى صالحى

247

تفسير و تفاسير شيعه ( فارسى )

( تنكابن 1040 - اصفهان 1124 ق ) فرزند عبد الفتاح تنكابنى معروف به سراب تنكابنى ، از حكماء و مجتهدين اصولى . تفسير مورد بحث به زبان عربى و حاشيه‌اى است بر تفسير زبدة البيان فى احكام القرآن مقدس اردبيلى كه مؤلف با مشرب معقول خويش با عناوين ( قوله - قوله ) بر تفسير مذكور نگاشته است . نسخهء عصر مؤلف از مخطوطات كتابخانهء آية الله مرعشى در قم ( شمارهء 4932 ) موجود است . ميرزا محمد تنكابنى تفسير ديگرى دارد كه تفسير آية الكرسى است ، و آن در يك جلد و به زبان عربى با مشرب فلسفى و ادبى خويش روايات و احاديث ائمهء اطهار ( ع ) را نقل كرده است . منابع : اعيان الشيعة ، 9 / 381 ؛ تذكرة القبور ، 454 ؛ الذريعة ، 6 / 9 ؛ روضات الجنات ، 7 / 106 ؛ ريحانة الادب ، 3 / 5 ؛ فوائد الرضويه ، 550 ؛ فهرست كتابخانهء مرعشى قم ، 13 / 127 ؛ معجم الدراسات القرآنيه ، 138 ؛ نجوم السماء ، 204 . تفسير حكيم قمى ، اثر شيخ ملا محمد حسين ( 1045 - ب 1126 ق ) فرزند محمد مفيد ، حكيم قمى فيلسوف متأله . تفسير مورد بحث در يك مجلد بزرگ به زبان فارسى شامل تمامى قرآن از سورهء الحمد لغايت سورهء الناس مفسر با مشرب فلسفى خود و بهره از روايات ائمهء معصومين به شيوهء كلامى به تفسير و تأويلات آيات قرآن مجيد پرداخته است . نسخهء آن را شيخ آقا بزرگ تهرانى نزد شيخ محمد رضا نائينى در نجف اشرف مشاهده نموده است . منابع : الذريعة ، 4 / 272 ؛ الكواكب المنتثره ، 215 . تفسير آيهء قل الروح من امر ربّى ، اثر شيخ ميرزا ابى طالب ( م 1127 ق ) فرزند عبد الله زاهد جيلانى ، از علما و حكماى متأله شيعى . وى از احفاد شيخ تاج الدين ابراهيم معروف به شيخ زاهد گيلانى مرشد شيخ صفى الدين اردبيلى و